جڏھن رات جي وندر ۾ ڪم هيونگ گون جي ڀوڳن جي جاءِ ڊرون ۽ ميزائل والاري ڇڏين

انسانيت جو مشڪلاتن خلاف پراڻو بچاءُ يعني ‘حس مزاح’، جنگي ماحول ۾ بقا جي جنگ وڙهي رهيو آهي

گذريل ڪجهه ڏينهن ۾، اسان جي ڏينهن، شام ۽ راتين جو اسڪرپٽ هڪ بدصورت انداز ۾ ٻيهر لکيو ويو آهي.

ڪاميڊي جي بدران، ٽيليويزن اسڪرينون تباهيءَ جي تصويرن ۽ وڊيوز سان ڀريل آهن. ميزائل ۽ ڊرون موت جا قاصد بڻجي آيا آهن؛ ٽٽل عمارتون، سڙندڙ پاڙا، ۽ ملبي سان ڀريل رستا نظر اچن ٿا

ليکڪ: حبيب تومي

مناما: ”رات جو دير سان نشر ٿيندڙ ٽيليويزن پروگرام ڪاميڊي (طنز و مزاح) هجڻ گهرجن ته جيئن ماڻهو مرڪندي سمهي سگهن. اسان وٽ هڪ ’مشڪڻ جو ڏينهن‘ هجڻ گهرجي، ۽ ان ڏينهن تي هر ڪنهن کي هر حال ۾ کلڻ گهرجي، چاهي ڪجهه به ٿي پوي،“ اها ڳالهه ڏکڻ ڪوريا جي ڪرنٽ افيئرس ڪاميڊي جي مرحوم ماهر، ڪم هيونگ گون (Kim Hyung-gon) هڪ ڀيرو چئي هئي.

اها ڪم هيونگ گون جي هڪ سادي سوچ هئي، جنهن ۾ سندس نهٺائي ۽ محبت لڪيل هئي. هو هڪ اهڙو شخص هو جيڪو اڄ کان 20 سال اڳ 11 مارچ تي اسان کان وڇڙي ويو.

اسان جي پياري دوست لي سانگ ڪي (ايشيا جرنلسٽ ايسوسيئيشن جي اڳوڻي صدر ۽ ‘دي ايشيان’ جي پبلشر) اسان کي هن شخص جي اهميت ياد ڏياري، جنهن انسانيت کي ان جي سادي شڪل ۾ اڳتي وڌائڻ لاءِ شفقت ڀريا خيال پيش ڪيا هئا.

ڪم هيونگ گون جو مڃڻ هو ته هڪ ڊگهي ڏينهن جي آخر ۾، ماڻهو ان ڳالهه جا حقدار آهن ته کين ٿوري هلڪائي، ڪجهه لطيفا، هڪ نرم مرڪ ۽ سڪون واري ننڊ نصيب ٿئي.

پر بدقسمتيءَ سان، اڄوڪي دور ۾ ۽ وچ اوڀر کي گهيري ۾ آڻيندڙ هڪ بدصورت ۽ وحشياڻي جنگ جي نائين ڏينهن تي، اهڙي خواهش هڪ اڻ لڀ خواب بڻجي وئي آهي.

امن جي نرم وقتن ۾، رات آهستي آهستي سڪون ۾ بدلجي ويندي آهي. شهر جون روشنيون مڌم ٿينديون آهن، ماڻهو پنهنجي ٽيليويزن جي چوڌاري گڏ ٿيندا آهن، ۽ رات جو دير سان نشر ٿيندڙ پروگرام مزاح ۽ بي ضرر وندر جي طرف وڌندا آهن. ڏينهن جو اختتام کلڻ سان ۽ ان اطمينان سان ٿيندو آهي ته هڪ ٻيو عام ڏينهن خيريت سان گذري ويو.

پر گذريل ڪجهه ڏينهن ۾، اسان جي ڏينهن، شام ۽ راتين جو اسڪرپٽ هڪ بدصورت انداز ۾ ٻيهر لکيو ويو آهي.

ڪاميڊي جي بدران، ٽيليويزن اسڪرينون تباهيءَ جي تصويرن ۽ وڊيوز سان ڀريل آهن. ميزائل ۽ ڊرون موت جا قاصد بڻجي آيا آهن؛ ٽٽل عمارتون، سڙندڙ پاڙا، ۽ ملبي سان ڀريل رستا نظر اچن ٿا. ڪيمرائن، فونن ۽ ڊرونز ذريعي محفوظ ڪيل وحشتناڪ منظر لڳاتار نشر ٿي رهيا آهن. نيوز اينڪرز ڳنڀير لهجي ۾ ڳالهائين ٿا، جڏهن ته اهي ئي منظر بار بار ورجايا وڃن ٿا: ڌماڪا، آسمان ڏانهن اٿندڙ دونهون، اوندهه ۾ ميزائلن يا ڊرونز جي اچڻ جي اطلاع ڏيندڙ سائرن، ۽ مٽي توڙي خوف ۾ سڏڪندڙ ماڻهو جيڪي مدد لاءِ پڪاري رهيا آهن پر کين ڪا مدد نٿي ملي.

رات هاڻي تباهيءَ جي هڪ گيلري بڻجي وئي آهي. اهڙن لمحن ۾، خود ننڊ به غير يقيني بڻجي وڃي ٿي، ۽ اکيون بند ڪرڻ کان اڳ مرڪڻ جو خيال ئي عجيب لڳي ٿو.

جنهن جنگ ۾ اسان کي ڌڪيو ويو آهي، اها صرف عمارتن ۽ بنيادي ڍانچي کي تباهه نٿي ڪري، پر اها انهن خاموش رسمن کي به ختم ڪري ٿي جيڪي هڪ عام زندگيءَ جو بنياد آهن. اهي ساديون سهولتون جيڪي ڪنهن زماني ۾ ڏينهن جو اختتام ڪنديون هيون—هڪ ٽي وي شو، گڏجي کلڻ، سڪون واري رات—هاڻي خوف ۽ غير يقيني صورتحال جي وڏي وزن هيٺ دٻجي ويون آهن.

جيتوڻيڪ ’طنز و مزاح‘، جيڪو مشڪلاتن خلاف انسانيت جو سڀ کان پراڻو هٿيار آهي، اهو به اهڙي ماحول ۾ زنده رهڻ لاءِ جدوجهد ڪري رهيو آهي.

هاڻي کلڻ جي بدران، ماڻهو پنهنجي فونن تي ‘بريڪنگ نيوز’ ڏسن ٿا. ڪاميڊي جي بدران، ٽيليويزن چينلز هنگامي اپڊيٽس، مارجي ويلن جا انگ اکر ۽ تازن حملن جا منظر نشر ڪن ٿا. ٽيليويزن جي اسڪرين تي هاڻي وندر جي گرمجوشي ناهي، پر اها جنگ جي تلخ حقيقت جي عڪاسي ڪري رهي آهي.

رات پٺيان رات، ساڳيا منظر واپس اچن ٿا: تباهي، موت ۽ بربادي. مرڪن جي جاءِ لڙڪن وٺي ڇڏي آهي، ۽ کِلڻ جي جاءِ چيخن ورتي آهي.

جنگ عام زندگيءَ ۽ الميي جي وچ ۾ فاصلو تمام گهڻو گهٽائي ڇڏي ٿي. اها ماڻهن کي ان امن جي نازڪ طبيعت جو مقابلو ڪرڻ تي مجبور ڪري ٿي، جنهن کي اهي ڪڏهن معمولي سمجهندا هئا. اهي اميدون ته سڀاڻي اڄ کان بهتر هوندو، هر ان ڌماڪي سان ٽٽي وڃن ٿيون جيڪو اوندهه کي چيريندي ٿئي ٿو.

جنگ نه صرف زندگيون ۽ شهر کسي ٿي، پر اهي انساني اميدون به کسي وٺي ٿي جيڪي روزاني وجود جي تعريف ڪن ٿيون. ڏينهن جو اختتام کِلڻ سان ڪرڻ جي اميد، بغير ڪنهن خوف جي اکيون بند ڪرڻ جي اميد، ۽ اها اميد ته رات پريشانيءَ جي بدران سڪون کڻي ايندي.

ڪم هيونگ گون جو اهو سڏ ته رات جو دير سان ٽيليويزن تي صرف ڪاميڊي هجڻ گهرجي ته جيئن ماڻهو مرڪندي سمهي سگهن، واقعي هڪ مهربان ۽ مخلص سوچ هئي.

پر افسوس جو اڄڪلهه راتين ۾ اها مهرباني يا خيال ناهي رهيو. کلڻ جي بدران، اتي ميزائل ۽ ڊرون آهن جيڪي گهڻائيءَ ۾ موت ورڇي رهيا آهن. خوش چهري ۽ مرڪ جي بدران، اسڪرينن تي موت ۽ بربادي آهي.

۽ جڏهن اوندهه ۾ ڌماڪن جا پڙاڏا گونجن ٿا، تڏهن انسانيت کي ياد ڏياريو وڃي ٿو ته معصوميت ان کان به وڌيڪ نازڪ آهي جيتري تصور ڪئي وئي هئي، ۽ مرڪون اڳي کان به وڌيڪ اڻ لڀ ٿي ويون آهن.

_______________

بحرين ۾ رهندڙ حبيب تومي هڪ سينيئر صحافي، ايشيا جيرنلسٽ ايسوسيئيشن جو ميمبر، ۽  The AsiaNانگريزي ايڊيشن جو چيف ايڊيٽر آهي.