قدرت جو تحفو: ڪيلن جا پن زيان نہ ڪريو، پيڪنگ لاءِ استعمال ڪري آمدني وڌايو
ٿائلينڊ مان سبق پرائي، سنڌ ۽ پاڪستان جي زرعي شعبي ۾ هڪ وڏو انقلاب آڻي سگهجي ٿو. اسان کي رڳو پنهنجي سوچ بدلائڻي آهي. ڪيلن جا پن ضايع ڪرڻ يا ساڙڻ بدران جڏهن اسان جي مارڪيٽن جو حصو بڻجندا، ته ان سان سنڌ جي هاريءَ جي کيسي ۾ وڌيڪ پئسا ايندا

مانيٽرنگ ڊيسڪ
ٿائلينڊ ۾ پلاسٽڪ جي شاپرز بدران ڪيلن جي پنن کي پيڪنگ لاءِ استعمال ڪرڻ جو جيڪو بهترين طريقو اختيار ڪيو ويو آهي، اهو سڄي دنيا، خاص طور تي پاڪستان ۽ سنڌ لاءِ هڪ وڏو سبق آهي. اسان جي ملڪ ۾ پلاسٽڪ جي گندگي ماحول ۽ صحت کي تباهه ڪري رهي آهي، جڏهن ته ٻئي طرف قدرت اسان کي ڪيلن جي پنن جهڙو هڪ عظيم تحفو ڏنو آهي، جنهن کي اسان هر سال ضايع ڪري ڇڏيندا آهيون.
اڄوڪي دور ۾ ماحولياتي گندلاڻ، خاص ڪري پلاسٽڪ جو وڌندڙ استعمال هڪ موتمار بيماريءَ وانگر اسان جي زمين، ندين ۽ صحت کي برباد ڪري رهي آهي. اهڙي وقت ۾ دنيا هاڻي واپس قدرت طرف وڃي رهي آهي. ٿائلينڊ جي سپر مارڪيٽن هڪ مثالي ۽ انقلابي قدم کڻندي پلاسٽڪ جي پيڪنگ کي مڪمل طور ختم ڪري ڇڏيو آهي ۽ هاڻي اتي ڀاڄيون ۽ ميوا ڪيلن جي پنن ۾ ويڙهي وڪڻڻ شروع ڪيا ويا آهن. هيءُ قدم نه صرف ماحول دوست آهي، پر شين کي قدرتي طور تازو رکڻ جو هڪ سستو ۽ پائيدار طريقو پڻ آهي.
سنڌ لاءِ هن قدم جي ڇو اهميت آهي؟
پاڪستان ۾ سنڌ صوبو ڪيلن جي پيداوار جو سڀ کان وڏو ۽ اهم مرڪز آهي. سنڌ جا ڪيترائي ضلعا ڪيلن جي بهترين فصل لاءِ مشهور آهن. پر افسوس جي ڳالهه اها آهي ته هتي فصل لاهڻ کان پوءِ ڪيلن جي پنن کي فضول گند ڪچرو سمجهي يا ته ساڙيو ويندو آهي يا وري ايئن ئي ضايع ڪيو ويندو آهي.
پنن کي ساڙڻ سان هوا ۾ سخت گندلاڻ پيدا ٿئي ٿي. جيڪڏهن اسان ٿائلينڊ جي هن طريقي تي عمل ڪريون ته ان زرعي زيان کي هڪ قيمتي اثاثو ۽ آمدنيءَ جو وڏو ذريعو بڻائي سگهون ٿا.
ڪيلن جي پنن جا حيرت انگيز فائدا
مڪمل بايوڊيگريڊيبل (مٽيءَ ۾ جذب ٿيندڙ): پلاسٽڪ کي ختم ٿيڻ ۾ سوين سال لڳن ٿا، جڏهن ته ڪيلن جا پن قدرتي هجڻ ڪري ڪجهه ئي ڏينهن ۾ مٽيءَ جو حصو بڻجي ويندا آهن ۽ زمين جي زرخيزي وڌائيندا آهن.
صحت بخش ۽ ڪيميڪل کان پاڪ: پلاسٽڪ جي ٿيلهين مان خطرناڪ ڪيميڪلز ۽ مائڪروپلاسٽڪ اسان جي خوراڪ ۾ شامل ٿين ٿا، جيڪي ڪينسر جهڙيون بيماريون پيدا ڪن ٿا. ڪيلن جا پن مڪمل طور تي محفوظ ۽ صحت لاءِ فائدو ڏيندڙ آهن.
تازگي برقرار رکڻ جو قدرتي نظام: ڪيلن جي پنن تي موجود قدرتي ميڻ جهڙو تهه ڀاڄين ۽ ميون جي آلاڻ کي برقرار رکي ٿو. ان سان ڀاڄيون پلاسٽڪ جي ڀيٽ ۾ وڌيڪ وقت تائين تازيون رهن ٿيون.
سستو ذريعو: سنڌ جي آبادگارن لاءِ هي هڪ مفت جي شئي آهي، جنهن تي پيڪنگ جو ڪو به خرچ نه ايندو.
عملي رهنمائي: اسان هن تي ڪيئن عمل ڪريون؟
پاڪستان ۽ خاص طور سنڌ ۾ ان تي عمل ڪرڻ لاءِ مختلف ڌرين کي اڳتي اچڻو پوندو:
آبادگارن (هاري ۽ زميندارن) لاءِ رهنمائي: پنن کي آمدنيءَ جو ذريعو بڻايو
ساڙڻ بند ڪريو: سڀ کان پهرين ڪيلن جي پنن کي فصل تيار ٿيڻ بعد ساڙڻ مڪمل طور بند ڪيو وڃي.
ڪليڪشن ۽ صفائي: پنن کي احتياط سان ڪٽي، گند ڪچري کان صاف ڪيو وڃي. جيڪڏهن ضرورت هجي ته انهن کي هلڪي آلي ڪپڙي سان صاف ڪري سگهجي ٿو.
مارڪيٽ لنڪيج: هاري انهن صاف ٿيل پنن جا بنڊل ٺاهي مقامي سبزي منڊين، وڏن شهرن جي سپر مارڪيٽن ۽ آرگنڪ شاپس کي وڪڻي سگهن ٿا. هي اضافي آمدني حاصل ڪرڻ جو بهترين طريقو آهي.
واپارين ۽ سپر مارڪيٽس لاءِ رهنمائي: ماحول دوست برانڊنگ
پلاسٽڪ کي خيرآباد چئو: ڪراچي، حيدرآباد، سکر ۽ ٻين شهرن جي سپر مارڪيٽن ۽ دڪاندارن کي گهرجي ته اهي پلاسٽڪ جي شاپرز بدران ڪيلن جي پنن سان پيڪنگ شروع ڪن.
ڀاڄين کي ٻڌي رکڻ: پالڪ، موريون، گجرون، ھُرٻو، ڦُودنو ۽ ٻين ڀاڄين کي پلاسٽڪ جي رسين يا ٿيلهين بدران ڪيلن جي پنن ۾ ويڙهي، ٻڌي رکيو وڃي.
ڪسٽمر ڪشش: اڄڪلهه پڙهيل لکيل گراهڪ ماحول دوست شين کي پسند ڪن ٿا. ڪيلن جي پنن ۾ ويڙهيل ڀاڄيون ڏسڻ ۾ به خوبصورت لڳنديون آهن ۽ مارڪيٽ ۾ اوهان جي دڪان جي هڪ منفرد سڃاڻپ (Eco-friendly brand) ٺهندي.
عام عوام ۽ صارفين لاءِ رهنمائي: تبديليءَ جو حصو بڻجو
جڏهن به مارڪيٽ وڃو، دڪاندارن کان گهُر ڪريو ته اهي پلاسٽڪ بدران اهڙي قدرتي پيڪنگ کي فروغ ڏين.
گهرن ۾ به مڇي، چڪن يا ڪجهه خاص روايتي کاڌا پچائڻ يا اسٽور ڪرڻ لاءِ ڪيلن جي پنن جو استعمال وڌايو، ڇاڪاڻ ته هي کاڌي جي خوشبوءِ ۽ ذائقي کي به وڌائين ٿا.
ٿائلينڊ مان سبق پرائي، سنڌ ۽ پاڪستان جي زرعي شعبي ۾ هي هڪ وڏو انقلاب آڻي سگهجي ٿو. اسان کي رڳو پنهنجي سوچ بدلائڻي آهي. ڪيلن جا پن ضايع ڪرڻ يا ساڙڻ بدران جڏهن اسان جي مارڪيٽن جو حصو بڻجندا، ته ان سان سنڌ جي هاريءَ جي کيسي ۾ وڌيڪ پئسا ايندا، پلاسٽڪ جي گدلاڻ گهٽبي ۽ مُلڪ هڪ پاڪ ۽ صاف ماحول ڏانهن قدم وڌائيندو. اچو ته اڄ کان ئي پنهنجي سطح تي ان سائي تيز ترين انقلاب جي شروعات ڪريون!
___________________




ڄاڻ ڀريو آرٽيڪل، ماحول دوست آرٽيڪل