-
ثقافت
سنڌو سڀيتا جا پٿر جا اوزار: موهن جي دڙي ۽ روهڙيءَ جي جبلن جي کوٽائيءَ جو احوال
سنڌو سڀيتا جي ٻن اهم ترين ماڳن، موهن جي دڙي ۽ روهڙي جي جبلن مان، 1922ع ۽ 1923ع جي کوٽائي دوران مليل قديم پٿرن، اوزارن ۽ ٻين نوادرات جو هڪ انتهائي اهم تاريخي رڪارڊ. هي اڀياس ظاهر ڪري ٿو ته ڪيئن پٿر جي جديد دور (Neolithic Age) جا رواج، لوهه…
« وڌيڪ پڙھو -
Main Slide
ٿر جو طبعي ڀاڱو: مھراڻو ۽ ان جي حدبندي، لوڪ شاعري ۽ ڀٽائيءَ جي بيتن جي روشنيءَ ۾
ٿر ۽ بئراج علائقي جي سنگم واري شاهوڪار خطي ‘مهراڻو’ جي طبعي بيهڪ، تاريخي ماڳن ۽ ان سان جڙيل لوڪ داستانن جو هڪ تفصيلي جائزو، جنهن ۾ سنڌ جي سورهيه سردار لاکي ڦلاڻي، مهر راڻي ۽ ڄام جکري جي قصن سميت شاهه لطيف جي شاعريءَ ۾ مهراڻي جي اهميت کي…
« وڌيڪ پڙھو -
Main Slide
يستيڪا ڀاٽيا: انڊين ڪرڪيٽ اُفق تي چمڪندڙ بڙودا جي سنڌياڻي
يستيڪا ڀاٽيا انهن ٿورڙن سنڌي رانديگرن مان هڪ آهي جيڪي هندستاني ڪرڪيٽ جي اعلي ترين سطح تي ملڪ جي نمائندگي ڪري رهيا آهن. سنڌي برادري، خاص طور تي گجرات ۽ سنڌ سميت سڄي دنيا ۾ رهندڙ سنڌي راندين جا شوقين، کيس پنهنجو فخر سمجهن ٿا. ناري لڇواڻي، بيراڳڙھ ڀوپال …
« وڌيڪ پڙھو -
Main Slide
پيلي پٿر جا نوحا ۽ گيلرين جا قصا: ڪراچيءَ جي سنگتراش مارواڙي برادريءَ جي تاريخ
ھتان جي قديم ۽ معزز برادرين مان هڪ مارواڙي سلاوٽ برادري آھي، جنهن ڪراچيءَ کي ننڍي کنڊ جو سڀ کان وڌيڪ صاف سٿرو، پڙهيل لکيل ۽ متحرڪ جديد شهر بنائڻ ۾ ڪرنگهي جي هڏيءَ وارو ڪردار ادا ڪيو. ھيءُ انھيءَ جفاڪش برادريءَ جي تاريخ، سندن فن جي عظمت، عروج ۽…
« وڌيڪ پڙھو -
Main Slide
موھن جو دڙو: ماتا ديويءَ جون مورتيون۽ سُٽُ ڪتڻ جو سامان
مشهور ماهرِ آثارِ قديمه آر. ڊي. بئنرجيءَ جي تاريخي رپورٽ جي ھن حصي ۾ موهن جي دڙي مان لڌل قديم ٺڪر جي ٿانون، سوراخدار ٿانوَن، ڪنڀارڪي ڪم جي اوزارن ۽ خاص طور تي ماتا ديويءَ جي مورتين جو تفصيلي ذڪر ٿيل آهي. هيءَ رپورٽ سنڌو ماٿريءَ جي ثقافت جو دنيا…
« وڌيڪ پڙھو -
Main Slide
سناتن ڌرم ۾ لاش جو اگني سنسڪار ڇو ڪيو ويندو آھي؟
اگني سنسڪار ذريعي جسم جو آخري سفر ۽ ان جي پٺيان لڪل سائنس ڪھڙي آھي. ميت کي دفنائڻ، کُليل ھوا ۾ ڇڏڻ، آسماني تدفين ۽ جَل سنسڪار جي پُٺيان فلسفو ڪھڙو آھي. عام معلوماتي سلسلو مختلف مذهبن ۽ ثقافتن ۾ موت کان پوءِ ميت کي آخري آرامگاهه تائين پهچائڻ…
« وڌيڪ پڙھو -
Main Slide
بلوچ سماج ۾ طبقاتي سوال: برطانوي نوآبادياتي مداخلت کان اڳ
(هي مضمون برطانوي نوآبادياتي مداخلت کان اڳ واري بلوچ سماج جي هڪ برابري پسند، منصفاڻي ۽ خودڪفيل نظام تي روشني وجهي ٿو. ليکڪ ان ڳالهه تي تفصيلي بحث ڪيو آهي ته ڪيئن جديد سياسي نظرين ۽ طبقاتي سوالن بلوچ سماج جي صدين پراڻي قبيلائي جمهوريت، گڏيل ڀائيچاري ۽ قديم حفاظتي…
« وڌيڪ پڙھو -
Main Slide
سامروٽي: سمن جي صاحبيءَ سبب مشھور ٿر جو سهڻو طبعي ڀاڱو
ھن مضمون ۾ سامروٽيءَ جي جاگرافيائي بيهڪ، ڍاٽڪي ٻوليءَ جي سامروٽي لهجي، کوهن جي مٺي ۽ کاري پاڻي، مقامي مزاج، زراعت ۽ لوڻ جي کاڻين تي روشني وڌي وئي آهي. ھٿرادو ڏاھپ سان ٺاھيل ڀارومل امراڻي سمن جي صاحبيءَ جي ڪري مشهوري ماڻيندڙ ‘سامروٽي’ جو علائقو وڏين ڀٽن تي مشتمل…
« وڌيڪ پڙھو -
Main Slide
ڪراچي: گجراتي ۽ ڪڇي ڳالهائيندڙ يھودي، سنڌي واپارين ۽ مهاڻن سان گڏ ڪم ڪندا ھئا
ڪراچيءَ جي تاريخ اسان کي ھڪ بلڪل مختلف ۽ حيرت انگيز حقيقت سان شناسائي ڪرائي ٿي. ھي ھڪ اھڙي دؤر جي ڪهاڻي آھي جڏھن ڪراچي جي سڙڪن تي گجراتي ۽ ڪڇي ڳالهائيندڙ يھودي، سنڌي تاجرن ۽ مهاڻن سان ڪلھو ڪلھي سان ملائي ڪارخانا ھلائيندا ھئا ۽ شھر جي گھڻ ثقافتي…
« وڌيڪ پڙھو -
Main Slide
بنگال ۽ سنڌ تھذيب جي هڪ ئي نديءَ جا ٻه ڪنارا آهن
موھن جو دڙو ناول جو اصل هيرو ڪو فرد ناهي پر خود سنڌو ندي آهي، جيڪا ملوها کان اڄ تائين سنڌ جي تاريخي سفر جي شاهد آهي. تهذيبون ٻاهرين حملن سان نه، پر اندروني غداري، بي حسي ۽ ماحولياتي تباهيءَ سبب مِٽجي وينديون آهن، ڪلڪتي، بنگال ۾ رھندڙ، مشھور ناول…
« وڌيڪ پڙھو